“Ik kies bewust!” de consument als burger

Bewust kiezen is vandaag de dag geen eenvoudige opgave voor de consument. Alleen al om te weten waarin het ene ei zich onderscheidt van het andere moet hij een grondige studie verrichten naar wat al die logo’s precies inhouden (scharrel, BIO, EKO, IKB, CBF, zonnebloem, vrije uitloop, gras, 4-granen), en voor welk keurmerk deze logo’s staan. En dan zijn er nog weer andere keurmerken voor andere produkten: IKB, SMK, Max Havelaar, Fair Trade, Grüne Punkt, Demeter, Vegan, Kieskeurig, en niet te vergeten Ik-kies-bewust. Sommige keurmerken proberen zelfs hun imago op te poetsen door hun logo’s op andere populaire (groenere of gezondere) keurmerken te laten lijken. Dit grenst aan misleiding van de klant. Gelukkig zijn er dan ook weer keurmerken voor keurmerken.

Twintig jaar geleden maakte de overheid bepaalde keuzes voor de burger middels belastingen en vergunningen. Maar regulerende maatregelen zoals de eco-tax zijn in onmin geraakt vanwege vermeende concurrentievervalsing en betutteling. Het keurmerk is meer van onze tijd: beter verenigbaar met het marktdenken, deregulering en een terugtredende overheid. De bewust kiezende autonome burger/ consument mag nu zélf bepalen in hoeverre hij zijn koopkracht milieu-bewust wil inzetten.

Maar hoe bewust kan de keuze van de consument zijn in de wildgroei van de keurmerk-jungle? En belangrijker: is het keurmerk voor elk doel het geëigende middel? Ook keurmerken zijn onderhevig aan marktwerking, en de keuze ervoor is vrijblijvend…

Er is een fundamenteel verschil tussen het keurmerk-systeem, en een stimulans cq. conditionaliteit (incentive in het Engels) via taxatie of vergunningen. Zo is iedereen bijvoorbeeld vrij in zijn keuze om met zijn auto al dan niet naar een BOVAG-garage de gaan, maar de APK-keuring díe is verplicht. En elk restaurant is vrij om al dan niet mee te dingen naar een Michelin-ster, maar om alcohol te verkopen is een schenk-vergunning verplicht. En ook nooduitgangen en controles van de keuringsdienst zijn niet vrijblijvend.

Als het gaat over ingewikkelde problemen, zoals bijvoorbeeld het milieu, wijst de overheid naar de eigen verantwoordelijkheid van burger en bedrijfsleven. En het bedrijfsleven wijst vervolgens naar de consument en de overheid, en de burger naar de overheid en de producent.

Hoeveel effect sorteert de vrije keuze voor een vliegticket met het CO2-neutraal keurmerk, als er geen belasting wordt geheven op kerosine? En dat er een keurmerk is voor slaaf-vrije chocola is toch bizar? We hadden de slavernij toch al bij wet afgeschaft in 1863? En welke garantie biedt een vrijblijvend PGB-keurmerk als pedofielen zich via internet aanbieden als zorgverleners, of als ZZP-zorgverleners de reguliere therapie van de cliënt ondermijnen? Een PGB-vergunning zou eisen kunnen stellen aan de zorgverlener, zoals een screening, of een VOG (verklaring omtrent gedrag). Toch komt er, in plaats van een vergunning, een vrijblijvend keurmerk.

Worden consument, producent, dier en milieu niet beter beschermd als er op bepaalde gebieden centraler, met meer expertise, minder vrijblijvende maatregelen worden genomen? En als je niet voor de consument/burger wilt beslissen, maar hem/haar zelf een bewuste keuze wilt laten maken, dan is de eco-tax daarvoor het ideale middel: als de prijsverschillen tussen milieuvriendelijke, diervriendelijke en maatschappelijk verantwoorde (MVO) producten enerzijds, en de producten die dat niet zijn anderzijds, kleiner zijn, zal de burger in de consument eerder geneigd zijn op te staan!

logo

Advertisements

2 Responses to ““Ik kies bewust!” de consument als burger”

  1. Mirrormundo Says:

    ga naar de INHOUDSOPGAVE

  2. De schone schijn van Ecosia; publiek vs. privaat… « Mirrormundo's Blog Says:

    […] grote bedrijven zelfs invloed hebben op de eisen dat het keurmerk stelt. Een voorbeeld is het ik-kies-bewust-logo. Een ander voorbeeld: het miljarden bedrijf Marine Harvest, de grootste zalmkweker ter wereld, is […]

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s


%d bloggers like this: